Do diuretyków pętlowych zaliczamy:

• furosemid (Furosemidum Polpharmex, Furosemidum Polpharma),
• torasemid (Diuver, Diured, Torsemed, Toramide, Trifas Cor, Trifas).

Stosuje się je w celu zmniejszania obrzęków oraz pomocniczo w niewydolności serca i nadciśnieniu.

Jakich informacji udzielić o dawkowaniu?

Diuretyki pętlowe zaczynają działać w ciągu godziny, a diureza jest zwykle zakończona w ciągu sześciu godzin. Aby nie zakłócać snu, mogą być podawane dwa razy na dobę, rano i po południu.

Siła działania torasemidu jest 4x większa od furosemidu.¹ Równoważne dawki tych leków to:

5 mg torasemidu = 20 mg furosemidu
10 mg torasemidu = 40 mg furosemidu
20 mg torasemidu = 80 mg furosemidu

Torasemid charakteryzuje mniejsze ryzyko hipokaliemii z uwagi na aktywność antyaldosteronową.² Zdarza się, że pacjenci samodzielnie regulują dawki leków na podstawie nasilenia objawów i codziennych pomiarów masy ciała, jednak ważne, aby pacjent był odpowiednio poinstruowany przez lekarza w tym zakresie.

Na czym się skupić edukując pacjenta o leku lub chorobie?

Upewnij się, że pacjent wie jak prawidłowo stosować leki i robi to prawidłowo. Przypomnij o konieczności regularnego stosowania leków. Jeśli pacjent leczy się na nadciśnienie, przypomnij mu o konieczności regularnych pomiarów ciśnienia krwi.

Podczas leczenia chory może narzekać na bardzo silną diurezę, która może ograniczać codzienne czynności. Pomimo tego przekonaj go do przyjmowania leku rano, a drugą dawkę po południu, ponieważ przyjęcie na noc może prowadzić do nocnego moczenia lub częstych wybudzeń w celu skorzystania z toalety.

Czy leczenie przynosi efekty?

Jeśli pacjent nie odczuwa widocznej poprawy podczas stosowania leków, powinien zgłosić się do lekarza w celu modyfikacji leczenia.

Czytaj też:

Przegląd Lekowy: RZS, udar, nadciśnienie [Case #01]

Leki stosowane w atopowym zapaleniu skóry (AZS)

Źródła witaminy K w diecie [edukacja pacjenta]

Jakich działań niepożądanych można się spodziewać?

Diuretyki pętlowe mogą powodować bóle i zawroty głowy, senność, osłabienie, niewyraźne widzenie, które w niewielkim lub umiarkowanym stopniu mogą upośledzać sprawność psychofizyczną, a także zmniejszenie apetytu, ból żołądka, nudności, wymioty, biegunkę, skurcze mięśni. Duże dawki mogą być ototoksyczne, dlatego w rozmowie z pacjentem można  upewnić się, czy pacjent nie doświadcza pogarszania się słuchu.³

Jak pomóc monitorować leczenie i ryzyko interakcji?

Pacjenci stosujący długotrwale leki moczopędne powinni regularnie badać poziom elektrolitów. Diuretyki pętlowe zwiększają ryzyko hipokaliemii. Wytłumacz pacjentowi to w prosty sposób: np. Pani/Pana leki wypłukują potas, magnez i wapń.

Konsultując pacjenta, warto wiedzieć, że:

• torasemid i furosemid  są odpowiednikami terapeutycznymi, co oznacza, że różnią się siłą i skutecznością działania; może to rodzić wątpliwości u pacjenta, któremu lekarz, zamienił np. 20 mg furosemidu na 10 mg torasemidu, sugerując jednocześnie konieczność podwyższenia dawki,
• diuretyki pętlowe są stosowane jako leki pierwszego rzutu u osób z niewydolnością serca oraz ostrym obrzękiem płuc. Dawkę można stopniowo dostosowywać do potrzeb pacjenta w zależności od reakcji organizmu oraz stosowania innych leków,
• u pacjentów z nadciśnieniem, u których nie da się osiągnąć kontroli ciśnienia innymi lekami, jako kolejny etap terapii skojarzonej wprowadza się diuretyki pętlowe.

Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania diuretyków pętlowych z :

• innymi lekami moczopędnymi,
• glikozydami nasercowymi – hipokaliemia powodowana przez diuretyki pętlowe może zwiększać ich toksyczność na serce prowadząc do groźnych niemiarowości.
• z insuliną i lekami przeciwcukrzycowymi — podczas jednoczesnego stosowania z furosemidem lub torasemidem, może dojść do osłabienia ich działania.⁴

Zaproponuj zmiany w stylu życia

Warto przekazać pacjentowi rady na temat zdrowego stylu życia, zrównoważonej diety, regularnych ćwiczeń oraz ograniczenia spożycia soli, alkoholu i papierosów. W przypadku niewydolności serca i cukrzycy pewne dane wskazują na wzrost ogólnej śmiertelności przy diecie ubogiej w sód, dlatego nie zalecaj restrykcyjnej diety ubogosodowej. Choć wiele badań wykazało wpływ tej diety na obniżenie ciśnienia, ten parametr nie może być decydujący przy niektórych chorobach współistniejących.^5,6